عبد الحسين بن محمد حسن طبيب تبريزى

261

مطرح الأنظار في تراجم أطباء الأعصار وفلاسفة الأمصار ( فارسى )

1 بليطيان الطبيب النصرانى از اطباى ديار مصريه و در عهد هارون الرشيد خليفهء عباسى در آن ديار شهرتى تمام داشت در ايامى كه عبيد اللّه بن مهدى از جانب رشيد در مصر والى بود جاريهء جميلهء از مصر بجهة خليفه فرستاد رشيد آن جاريه راحب شديدى پيدا نمود بعد از چندى جاريه را مرضى صعب عارض و اطباى بغداد از معالجهء آن عاجز ماندند برشيد عرض كردند كه اطباى مصر در تدبير اين جاريه بصيرتر از اطباى عراق مىباشند بهتر آنست كه بعبيد اللّه بن مهدى عامل مصر از جانب خليفه توقيعى نوشته و از اطباى مصر آنكه در مراتب علم از همه برتر و در مزاولت عمل شناخته‌تر است ببغداد بخواهند خليفه بعبيد اللّه نامهء نكار كرده و حاذق‌ترين اطباى مصر را ببغداد خواست عبيد اللّه بليطيان نصرانى را كه مشهورترين اطباى آن ديار بود براى اين امر انتخاب و بدربار خلافت روانه داشت طبيب مزبور وارد بغداد شده و بپيشكاه خلافت باريافت بعد از معاينهء مريضه از غذاى غالب او كه در مصر باكل آن عادت داشت استفسار كرد جاريه گفت بيشتر وقت بنان كعك خشن و صير عادى بودم بليطيان دوا را قطع و باكثار اين دو غذا امر فرمود و در اندك زمانى جاريه را بهبودى حاصل گشت و بواسطهء اين معالجه طبيب مزبور در عراق اشتهار پيدا كرد و خليفه او را جوايز و انعامات كثيره عطا نموده و بموطن خود معاودت داد * وفات بليطيان طبيب در سنهء ست و ثمانين و مائه ( 186 ) هجرى اتفاق افتاد و كتابى در ادويهء مفرده دارد * 2 بليناس الحكيم ( پولونيوس دوتيان ) Apollonius de tyane از فلاسفهء يونان و قليل زمانى بعد از ميلاد حضرت مسيح در شهر ( تيان ) متولد شده بعد از تكميل حكمت و فلسفه با شاگرد خود ( داميس ) ببلاد بعيده مسافرت كرده اناطولى و سوريه و اكثر بلاد عراق و هندوستان را سياحت نمود و در حين معاودت ببلاد يونان و ايطاليا رفته عجايب سياحت خود را براى مردم آن ديار حكايت و بطور خارق عادت اختراع معالجات و ابداع طلسمات و نيز نجات نمود بدين سبب از جانب حكمران ظالم ( نرون ) از آن ممالك تبعيد گرديده و به شهر ( افس - Ephese مهاجرت كرد و در آن بلد براى تدريس فلسفهء خود مدرسهء تأسيس نمود و شاگردان زياد از اقطار عالم